Sint Gertrudis en Sint-Nicolaas

Al honderden keren was ik er langs gelopen, maar nog nooit binnen geweest: de Sint-Nicolaaskerk tegenover het Centraal in Amsterdam. Ik zag er drommen toeristen in en uitgang, dus ineens dacht ik, waarom ik niet. 
Wat een rijk bewerkte kerk, wel donker, maar overal kleuren, goud en versierselen. En bij het altaar zag ik de Heilige Gertrudis staan, de naamheilige van Geertruida Schmitz, met boek. Zij heeft een prominente plaats in de kerk gekregen, omdat ze een groot geldbedrag had gedoneerd voor de bouw.

Inkijkje

Dat is altijd het mooiste van de eerste lentedagen, naar binnen kijken door de open ramen. En dan zie je soms een grote boekenkast achter het wapperende gordijn. 

Drukwerk in Gouda

In het oudste deel van Gouda, aan de Molenwerf, hangt deze steen. Een tafereel met iets van een schoolklasje. Kinderen met een boekje en een man met zijn wijsvinger in de lucht. Een typische leraarspose.
Misschien komt het drukwerk dat de kinderen in hun hand hebben wel bij Gheraert Leeu vandaan.

Gheraert Leeu (±1445-1492) was drukker en uitgever in Gouda. Hij drukte niet alleen bijbels en didactische boeken, hij legde eigenlijk alles op zijn persen, van getijden- en gebedenboeken, heiligenlevens, almanakken tot rechtsboeken, politieke pamfletten. en reisbeschrijvingen. Vaak plaatste hij aan het eind van de teksten een colofon, waarin hij aangaf wie de tekst gedrukt had, waar het gedrukt was en wanneer: ‘Dit boexkijn is volmaect ter goude in hollant by my geraert leeu Anno lxxviij, den eerste dach van april’.
Leeu is tragisch aan zijn einde gekomen. Tijdens een ruzie met een van zijn letterstekers raakte hij dodelijk gewond en overleed.
In Gouda, op het Willem Vroesenplein, staat een standbeeld van Gheraert Leeu.

Bronzen beeld van Roel Bendijk, 1976

De boeken van Verkade

Vroeger had je de ‘Meisjes van Verkade’, de jongedames die bij de koekjesfabriek de koekjes inpakten, onderwijl gezellig kwebbelend. Vandaag zag ik deze reclame… de boeken van Verkade. Deze is nogal spannend, zo te zien.

Mijn letters

Dit vind ik wel mooie letters. Weliswaar omgekeerd, mijn initialen. 
Ik zag ze achter het Centraal Station op een verloren muurtje.

Lezend engeltje

In hetzelfde stadhuis in Zürich, verborgen in een donker hoekje, vond ik ook dit schattige engeltje. Ze leest niet, maar wil ons iets laten zien uit haar boekje, want ze houdt het naar ons toegekeerd. 

Wandschildering met boeken

Het kan haast niet anders of Escher is wel eens in Zürich geweest. Het stadhuis, met allemaal trappen en bogen, lijkt erg op de onmogelijke gebouwen die Escher tekende. 
Ik vond er twee wandschilderingen met boeken. Mooi tussen de bogen

Winterse schrijvers

Het was koud in Zürich. ’s Nachts was het begonnen te sneeuwen en een laagje wit bedekte de stad en de bergen erom heen. Ook James Joyce heeft een sneeuwjas aan.
James Joyce, geboren in Ierland in 1882, woonde lange tijd in Italië met zijn vrouw Nora en hun zoon. Tijdens de Eerste Wereldoorlog woonden ze in Zwitserland, waar Joyce begon aan Ulysses. In 1940 vluchtte het gezin opnieuw naar Zürich, waar hij een paar maanden later overleed.
Hij ligt begraven op het Friedhof Fluntern en op zijn graf staat zijn bronzen beeltenis.

De sneeuw zorgt voor een stemmige sfeer, maar het boekje in zijn linker hand is door de witte deken minder goed zichtbaar. 
Het beeld is gemaakt door de Amerikaanse kunstenaar Milton Hebald.

Naast Joyce ligt Elias Canetti. Op dit graf geen lezend beeld, maar de sneeuw zorgt voor prachtige letters. Niet direct een leeftijdgenoot (Bulgarije 1905 – Zürich 1994) maar evenals Joyce een groot schrijver. In 1981 won hij de Nobelprijs voor de literatuur.